Dünya Ekonomisinde Bölgesel Güç ve Dinamikler, Entegrasyon Eğilimleri

Günümüzün ilginç olgusu bir yandan küreselleşmeye gidilirken, öte yandan bölgeselleşmenin giderek yoğunluk kazanmasıdır. Pakt, birlik, ekonomik birlik, gümrük birliği şeklinde ifade edilmekle birlikte, tüm bölgesel oluşumlar coğrafi yakınlığı baz almakla birlikte temelinde politik güç oluşumunu hedeflemektedir. Uruguay Round dünya serbest ticaret görüşmesi olumlu sonuçlanarak 125 ülke bu serbest dünya ticaretini gözlemleyecek bir Dünya Ticaret Örgütü’nün kurulmasını kararlaştırmışlardır. Avrupa Birliği (AB) tek pazar ve tek para rejimiyle 1999’da dünyanın en güçlü bölgesel entegrasyonu özelliği kazanacaktır. Ayrıca mevcut 15 ülkesine 2002 yılında büyük bir olasılıkla 6 yeni daha ülke katılarak üye sayısı yönünden de en güçlü oluşum durumuna gelecektir. Güneydoğu Asya ülkelerinin oluşturduğu ASEAN 2008 yılında bir ekonomik birlik, Asya ve Pasifik ülkelerinin oluşturduğu APEC 2010 yılında serbest ticaret bölgesi ve Kuzey Amerika kıtasının 3 ülkesinin oluşturduğu NAFTA da 2005 yılında APEC gibi bir serbest ticaret bölgesi oluşturmayı hedeflemektedir. Bölgesel entegrasyonların en önemli etkisi tüm küreselleşme söylemlerine karşılık bölge içi ticareti alabildiğince körüklemesidir. Halen Avrupa Birliği ülkelerinin ticaretinin %70’i AB içinde gerçekleşirken, yakın gelecekte NAFTA ve ASEAN’da da olayın bu oranlara ulaşması beklenmektedir. Dünyada politik nüfuz (hakimiyet) alanı olarak şekillenen ve adına “lebensraum yaratma” denilen olgu dünya genelinde hemen hemen tamamlanmakla beraber Avrasya bölgesinde ABD ile Rusya arasındaki çekişme süregelmektedir.